Over een maandje is het zover: weer een lustrum voor UVS! Op 1 april 2019 vieren we dat de blauwwitten 105 jaar springlevend zijn en nog steeds met trots de titel van oudste nog bestaande voetbalvereniging van Leiden mogen dragen. En die titel hopen we nog lang te behouden. Maar waren we eigenlijk ook de eerste?  Dat niet, maar welke club dan wel, is niet helemaal duidelijk. Over de oprichting van UVS in 1914 is zo’n beetje alles bekend en keurig gedocumenteerd. Kijk er het Eeuwboek uit 2014 nog maar eens op na. Maar de voetbalactiviteiten daarvoor in Leiden zijn minder goed vastgelegd.  Rond 1880 zijn het studenten en jongens uit de ‘betere kringen’ die het uit Engeland overgewaaide spelletje hier gaan spelen op allerlei veldjes. Er worden onderling wedstrijdjes gespeeld, maar een echte competitie ontbreekt. Cricket is ook populair bij die mannen en vaak worden de sporten in combinatie met elkaar beoefend.

Ruud Pauw (lid van de club van 100 en oud Adjunct-Hoofdredacteur Leidsch Dagblad) hield in 2006 een inleiding over de Leidse voetbalhistorie bij een UVS-reünie. Hij memoreerde daar o.a. het bestaan van clubs als Hollandia en Achilles als voorlopers van UVS. Op het internet wordt op een lijstje van de oudste voetbalclubs in Nederland de oprichting op 7 maart 1883 vermeld van LSCVV in Leiden. In 1893 wordt de vereniging alweer opgeheven. Over deze club is verder geen informatie te vinden, maar het zal hoogstwaarschijnlijk een relatie hebben gehad met de Leidse universiteit (Leids Studenten Corps Voetbal Vereniging?). Misschien wel de voorloper van de huidige studentenclub LSVV’70.

Rond 1920 komt voetbal ook bij het ‘gewone volk’ in de belangstelling. In Leiden zien LFC, Lugdunum (dit jaar 100!) en Leidse Boys (bijna 100) het levenslicht. En zo nu en dan vindt er een behoorlijke botsing plaats tussen het volk en de elite. Op het veld loopt het nog wel eens uit de hand tussen de heren en de jongens. Het leidt in 1922 zelfs tot de oprichting van een bond van zgn. ‘nette clubs’, waar het hebben van goede manieren op het veld tot hoofdzaak wordt. UVS sluit zich niet aan, of is niet uitgenodigd. Deze bond heeft het nog 10 jaar uitgehouden…

Na WO2 vindt er in Leiden een opleving van nieuwe voetbalclubs plaats. Opvallend is dat een flink deel afkomstig is uit het Leidse bedrijfsleven. VWS, (Van Wijk dekens), Sleutels (Grofsmederij), Unitas Leiden (Academisch Ziekenhuis) en de v.v. Leiden (Stedelijke Lichtfabrieken) zijn daar voorbeelden van.

In 2017 constateert wethouder Paul Dirkse van Leiden dat: ”we niet in een roemrucht verleden kunnen blijven wonen”.  Alleen echt gezonde clubs komen in aanmerking voor gemeentelijke steun. Het project “Voetbal Vitaal” moet daartoe een aanzet geven. Wellicht worden de gevolgen dit jaar bekend en mogelijk betekent dat het einde van enkele clubs als er niet gefuseerd wordt.  GOL Sport is inmiddels voorgegaan.

Benieuwd naar de visie van Leiden op dat gebied, bezoek ik de website van de gemeente en probeer via de functie ‘op zoek naar’ wat achtergronden op te sporen. Ik tik achtereenvolgens: sport, voetbal, topsport en voetbal vitaal in. Helaas, keer op keer krijg ik als antwoord: geen resultaat gevonden. Een slechte zoekmachine of nog erger: krijgen die onderwerpen geen aandacht in Leiden?

Waarschijnlijk het eerste. Bij de grootste professionele zoekmachine google ik heel wat tevoorschijn. Ambtelijke nota’s, een Leidse Sportfederatie en ja zelfs een heuse Leidse Topsportambtenaar. Ik beland tenslotte bij de “Vertreknotitie voor de omgevingsvisie in 2040”. Tja, zo staat het er echt.

Onder 3.1.1.2 lezen wij onder het ‘hoofdstuk veranderingen in sportbeoefeningen’ het volgende:

“de komende jaren zal door vergrijzing, migratie en het toenemende belang van de beleving van sport ook een verschuiving plaatsvinden naar andere typen sport dan die nu populair zijn, vooral naar meer individuele sporten of alternatieven op bestaande sporten. Voorbeelden hiervan zijn hardlopen en bootcampen in zelfgeorganiseerde groepjes, maar ook wandelvoetbal voor ouderen en extreme sporten zoals kitesurfen en klimmen”

Kitesurfen op het Rapenburg en klimmen tegen de Stadhuistoren? Creatieve ideetjes, maar geen woord over het voetbal in Leiden, toch nog steeds de grootste sport in de stad.  Voor een rapport met ruim 80 pagina’s op zijn minst een wat mager ambitieniveau. Of anders gezegd; Leiden legt over 20 jaar de lat niet erg hoog, om maar eens in sporttermen te blijven.  Een topsportambtenaar hebben we dan in ieder geval niet meer nodig.

Nieuwsgierig geworden naar andere gemeenten bezoek ik, volkomen willekeurig, dat begrijpt u, Emmen via de website. Daar kan ik heel snel doorklikken naar de pagina ‘Topsport’ en lees daar het statement dat topsport heel belangrijk wordt gevonden voor de regio. Een eigen gemeentelijke Facebookpagina vermeldt daar alle nieuwtjes op dat gebied. Een opmerkelijk verschil met Leiden. Recent won de voetbalclub Emmen nog van ADO Den Haag en doet stevig mee op het allerhoogste voetbalniveau in Nederland. Gemeentelijke betrokkenheid zal geen sluitende verklaring zijn voor dat succes, maar toch..

Laten we op 1 april maar genieten van een stukje taart om het 105e levensjaar van UVS te vieren. De club die steunt op heel veel enthousiaste vrijwilligers, veel talentvolle jeugd, een ambitieus eerste elftal, fantastische G-voetballers, prachtige ukken, veel scorende meiden, een hele gezellige kantine en het mooiste complex van Leiden!

UVS is hartstikke vitaal, nou de gemeente nog.

Simon van Meijgaarden